DIŞ KUVVETLER Kıyı Tipleri LİSE COĞRAFYA 9.SINIF COĞRAFYA DERSİ KİTABI LİSE 1.SINIF
DIŞ KUVVETLER Kıyı Tipleri LİSE COĞRAFYA 9.SINIF COĞRAFYA DERSİ KİTABI LİSE 1.SINIF
Orojenez, epirojenez, buzullar, dalga ve akıntıların etkileriyle farklı kıyı tipleri oluşur. Bunların bazıları aşağıda belirtilmiştir.
Dağların kıyıya paralel uzandığı kıyı tipine boyuna (Karadeniz, Akdeniz kıyıları), dik uzandığı girintili çıkıntılı kıyı tipine ise enine (Ege kıyıları) kıyılar denir.
Dağların kıyıya paralel uzandığı yerlerde, deniz yükselmesi sonucu vadiler deniz altında kalır. Dağ ve tepeler ise ada hâlini alır. Bu kıyılara dalmaçya tipi adı verilir.
Deniz yükselmesi sonucu bazı akarsu vadiler deniz altında kalır ve deniz bu vadiler boyunca iç kısımlara kadar sokulur. Bu tip kıyılara ria adı verilir.
Okyanusa dökülen akarsular gel git nedeniyle taşıdıkları malzemeleri ağız kısmında biriktiremezler. Kara içlerinde vadi aşınır ve derinleşir. Bu tip kıyılara haliçli kıyılar adı verilir.
Buzul aşındırması sonucu oluşan U vadiler deniz yükselmeleri soncu sular altında kalır. Böylece derin koylardan oluşan kıyılar meydana gelir. Bu kıyı tipine fiyortlu kıyı adı verilir.